Website đang trong quá trình xây dựng và thử nghiệm

Nhà văn Võ Quảng: Cả cuộc đời viết cho thiếu nhi

Thứ tư, 05/08/2020 | 18:43 GMT+7

Nhà văn Võ Quảng: Cả cuộc đời viết cho thiếu nhi

Nước ta có không ít nhà văn viết cho thiếu nhi, nhưng bền bỉ và đi suốt cả cuộc đời thì có lẽ phải nhắc đến Võ Quảng đầu tiên. Sinh thời, ông quan niệm “Viết cho thiếu nhi là tình yêu và lẽ sống”.

 Nhà văn Võ Quảng sinh năm 1920 tại làng Thượng Phước, xã Đại Hòa, huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam, trong một gia đình có tới 9 anh, chị em. Những ngày thơ ấu của Võ Quảng đầy ắp những kỉ niệm gắn liền với những gánh hát bội ở chợ Quảng Huế (gần làng Thượng Phước). Di sản văn hóa ấy đã ăn sâu trong tiềm thức của ông, để sau này khơi gợi ở ông niềm đam mê với viết lách, văn nghệ. Và dù trải qua hoàn cảnh khó khăn trong các cuộc kháng chiến trường kì, gian khổ của dân tộc, đảm nhận nhiều vị trí khác nhau, ông vẫn luôn đau đáu, giữ cho mình tình yêu với văn học.

Khi hòa bình lập lại ở miền Bắc, Võ Quảng mong muốn được chuyên tâm cho công việc nghiên cứu mà mình yêu thích, trong đó có nghiên cứu văn hóa. Sau một thời gian ngắn làm việc ở Bộ Tư pháp, ông chuyển sang làm Trưởng Bộ phận Tuyên truyền Văn hóa đối ngoại của Bộ Văn hóa. Tại đây, ông thể hiện được năng lực đa dạng của mình và bắt đầu sáng tác thơ văn. Truyện ngắn đầu tay “Cái lỗ cửa” của ông được in năm 1955. Tập thơ đầu tay “Gà Mái hoa” của ông xuất bản năm 1957 được các bạn văn chương để ý.

Năm 1957, Võ Quảng được cử về làm Tổng biên tập đầu tiên của NXB Kim Đồng, khi đó vừa được thành lập. Thời gian này ông có những sáng tác cho thiếu nhi, dịch sách và phỏng dịch, giới thiệu các tác phẩm có giá trị về khoa học, nghệ thuật, văn học thế giới với bạn đọc thiếu nhi. Với bút danh Hoàng Đình Huy, ông là người đầu tiên lược dịch, giới thiệu tác phẩm “Don Quixote” của nhà văn Tây Ban Nha Miguel de Cervantes Saavedra (1547- 1616) tại miền Bắc.

Bảy năm sau, ông sang làm Giám đốc Xưởng phim Hoạt hình Việt Nam. Từ năm 1960 cho đến năm 1980, Võ Quảng là ủy viên Ủy ban Thiếu niên Nhi đồng Trung ương. Giai đoạn này, Võ Quảng sáng tác khá nhiều và đều đặn, ông vừa viết truyện dài, vừa viết truyện ngắn, và nhiều truyện đồng thoại cũng ra đời. Ngoài ra ông còn viết kịch bản phim hoạt hình, viết nhiều bài lí luận về văn học thiếu nhi, tham gia các lớp đào tạo các nhà văn trẻ, giảng dạy về văn học ở các khóa bồi dưỡng viết văn…

Sự nghiệp văn chương của Võ Quảng luôn gắn liền với thiếu nhi. Cho đến nay, các thế hệ độc giả vẫn nhớ đến các tác phẩm tiêu biểu của ông như “Quê nội”, “Tảng sáng”, “Anh Đom đóm”, “Ai dậy sớm”... và nhiều truyện đồng thoại. Không ít trong số này đã được dịch ra tiếng Anh, tiếng Pháp và đến với nhiều độc giả nhí trên thế giới. Điểm độc đáo trong các tác phẩm của Võ Quảng chính là sự kết hợp tuyệt vời giữa thơ và truyện. Bản thân những vần thơ của Võ Quảng, khi đứng riêng cũng đủ làm người đọc yêu thích bởi tính độc lập và hoàn chỉnh ở nội dung và hình thức thơ, nhưng khi được đặt trong truyện lại giúp nâng tác phẩm lên một tầm cao mới. TS Lê Nhật Ký từng nhận định: “Sự kết hợp giữa thơ và truyện được ví như bông hoa cài trên giá đỡ. Bản thân chúng góp phần đem lại sự đa dạng về sắc thái thẩm mỹ cho tác phẩm”. Với truyện đồng thoại Võ Quảng, sự xuất hiện của thơ đã góp phần làm cho tác phẩm truyện trở nên giàu sức gợi cảm, phù hợp với tâm hồn trẻ thơ vốn yêu thích thơ ca.

Nhà văn Võ Quảng mất năm 2007 tại Hà Nội. Sinh thời, ông quan niệm: “Văn học cho thiếu nhi có một nhiệm vụ chính yếu, đó là giáo dục các em trở thành người tốt. Văn học thiếu nhi phải “tải đạo”. Nhưng tuyệt nhiên ở đây không phải là những lời giáo huấn giá lạnh, khô khan hoặc ngược lại không phải là những chuyện bạo lực, giật gân để làm cho thiếu nhi bị thu hút. Văn học thiếu nhi được gọi là hay, là tốt, thường có bên trong một sức mạnh. Đó là sức mạnh của cái đẹp, của văn chương nghệ thuật. Sức mạnh để sẽ đánh thức trong các em tình cảm và ý nghĩa tốt đẹp, làm cho các em biết tôn trọng, yêu thương, thấy những nghĩa vụ cần làm, sống có tinh thần nhân ái, biết sống một cách tốt đẹp”. Đó cũng là ngọn đuốc cho các sáng tác của ông, giúp định vị cái tên Võ Quảng rất riêng, không giống bất cứ một tác giả nào khác viết cho thiếu nhi.

Năm nay, kỉ niệm 100 năm ngày sinh nhà văn Võ Quảng, NXB Kim Đồng đã xuất bản 5 tựa sách của ông gồm: “Quê nội”, “Ai dậy sớm”, “Võ Quảng- Những truyện hay viết cho thiếu nhi”, “Truyện đồng thoại Võ Quảng”, “Võ Quảng- Một đời thơ văn” với nhiều đầu tư về mĩ thuật như một cách để nhớ về ông, người đặt nền móng cho NXB và cũng là người góp những viên gạch vững chắc cho văn học thiếu nhi Việt.

Thanh Xuân

BHXH Hà Nội và Sở Y tế Hà Nội đã tổ chức Lễ ký kết quy chế phối hợp

THE ROAD STORY VIETNAM

Trang thông tin điện tử Báo Bảo hiểm Xã hội: Giấy phép xuất bản số 47/GP-TTĐT cấp ngày 2/10/2014 bởi Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin Điện tử - Bộ Thông tin và Truyền thông.
Tòa soạn: 150 Phố Vọng, Thanh Xuân, Hà Nội; Tel: (024)36281193 - 36281191 - 36281192- Fax: (04) 38697886.
VPÐD tại TP.HCM: 18D Cộng Hòa, Phường 4, Quận Tân Bình; Tel, Fax: (08) 35210295.
Tổng biên tập: Nguyễn Hải Hồng
Phó Tổng biên tập: Bùi Đình Cự; Nguyễn Thị Việt
Thư ký tòa soạn: Hoàng Công.
© Copyright 2014 http://baobaohiemxahoi.vn, All rights reserved.
® Báo BHXH giữ bản quyền nội dung trên website này, ghi rõ nguồn khi phát hành lại nội dung.