Website đang trong quá trình xây dựng và thử nghiệm

Năm 2020: Sẽ triển khai chiến dịch thanh tra về BHXH

Thứ bảy, 11/01/2020 | 05:49 GMT+7

Năm 2020: Sẽ triển khai chiến dịch thanh tra về BHXH

Công tác thanh tra của Bộ LĐ-TB&XH và BHXH Việt Nam đã đem lại hiệu quả rõ rệt, giúp cho số nợ BHXH giảm xuống mức thấp nhất, quyền lợi NLĐ được đảm bảo. Ông Nguyễn Tiến Tùng- Chánh Thanh tra Bộ LĐ-TB&XH trao đổi với phóng viên Báo BHXH về vấn đề này.

* PV: Năm 2019, Thanh tra Bộ LĐ-TB&XH đã tiến hành thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật lao động và BHXH tại một số địa phương. Ông có thể cho biết những kết quả đạt được từ hoạt động này?

- Ông Nguyễn Tiến Tùng: Đối với thanh tra lao động nói chung, trong năm vừa qua, cả nước đã thực hiện khoảng 7.000 cuộc, trong đó Thanh tra Bộ thực hiện gần 600 cuộc. Qua thanh tra cho thấy, việc chấp hành pháp luật của các DN tốt hơn nhiều. Riêng đối với lĩnh vực BHXH thường có tác dụng ngay, khi đối tượng thanh tra nhận được quyết định đã nộp tiền nợ BHXH. Điểm nổi bật trong năm qua, đó là các cơ quan thanh tra xử phạt rất nghiêm, ban hành 1.497 quyết định xử phạt với số tiền gần 48 tỉ đồng.

Ngoài tổ chức thanh tra riêng về BHXH thì tất cả các cuộc thanh tra lao động đều lồng ghép thanh tra cả lĩnh vực BHXH, BH thất nghiệp. Chúng tôi nhận thấy, thanh tra BHXH rất cần thiết, nếu không thì quyền lợi NLĐ bị ảnh hưởng. Thanh tra Bộ đã thanh tra chuyên ngành 561 cuộc, trong đó năm 2019 đã truy thu được 423 triệu đồng, còn riêng phần các DN nộp sau thanh tra thì không thể thống kê hết được.

Cụ thể, qua thanh tra BHXH tại 6 tỉnh, 21 huyện và 88 DN của 6 tỉnh (Cà Mau, Đồng Tháp, Lào Cai, Nghệ An, Phú Thọ và Trà Vinh), Thanh tra Bộ đã ban hành 350 kiến nghị yêu cầu đối tượng khắc phục sai phạm, thiếu sót; 19 quyết định xử phạt vi phạm hành chính với tổng số tiền 2,095 tỉ đồng; kiến nghị truy thu trên 382 triệu đồng do đóng BHXH, BHYT không đúng mức quy định…

* Cùng với hoạt động thanh tra của ngành LĐ-TB&XH, ông đánh giá thế nào về hiệu quả thực hiện quy định về thanh tra chuyên ngành đóng BHXH của cơ quan BHXH?

- Qua theo dõi, tôi nhận thấy thanh tra chuyên ngành đóng BHXH của BHXH Việt Nam đạt hiệu quả rất tốt. Trước đây, khi chưa có Luật BHXH 2014, chúng ta thường nói ra nói vào, trách nhiệm này kia. Thực tế, Thanh tra Bộ và lực lượng kiểm tra của BHXH Việt Nam không thể làm xuể, bởi số DN tham gia BHXH nhiều và số DN nợ BHXH cũng lớn. Nếu không giao chức năng thanh tra chuyên ngành cho cơ quan BHXH thì chính sách của Nhà nước không thực thi được.

Do vậy, bên cạnh việc phối hợp với Thanh tra Bộ thì cơ quan BHXH cũng làm rất tốt công tác thanh tra chuyên ngành đóng BHXH. Đơn cử, từ năm 2016 đến nay, toàn ngành BHXH đã thanh tra được 20.202 DN, qua đó phát hiện và yêu cầu DN làm thủ tục tham gia BHXH, BHYT cho 161.268 lao động với số tiền truy thu gần 354 tỉ đồng; yêu cầu DN làm thủ tục truy đóng cho 155.058 lao động với số tiền trên 157 tỉ đồng. Sau thanh tra, đã ban hành 2.028 quyết định xử phạt vi phạm hành chính với số tiền xử phạt hơn 75 tỉ đồng; tỷ lệ khắc phục nợ của các đơn vị đạt tỉ lệ 42%.

Tuy nhiên, tôi thấy vẫn còn một số khó khăn nhất định như: Đa số hành vi vi phạm của DN đều thuộc khung xử phạt vi phạm trên 75 triệu đồng- vượt quá thẩm quyền xử phạt của cơ quan BHXH và Chánh Thanh tra Sở LĐ-TB&XH. Với hành vi này, thẩm quyền xử phạt thuộc Chủ tịch UBND tỉnh, nhưng Chủ tịch tỉnh không phải suốt ngày ký quyết định, dẫn đến khó thực hiện. Nhiều địa phương đã “kéo” mức xử phạt từ 100 triệu đồng xuống 75 triệu, nhưng luật không cho phép và như thế là chúng ta lại xử sai. Vì vậy, chúng ta cần phải sửa Luật Xử phạt vi phạm hành chính theo hướng sửa thẩm quyền của Chánh Thanh tra Sở LĐ-TB&XH và cơ quan BHXH có quyền xử phạt vi phạm cao hơn với mức tiền 150 triệu đồng.

Tôi nhấn mạnh rằng, năm 2019, công tác thanh kiểm tra về BHXH đã đạt được thành công, nhưng thành công này vẫn còn chừng mực nhất định. Vì vậy, năm 2020 này, Bộ LĐ-TB&XH và BHXH Việt Nam cần thống nhất mở chiến dịch thanh tra riêng về lĩnh vực BHXH đồng loạt trên cả nước. Hiện, Thanh tra Bộ đã xây dựng kế hoạch và chuẩn bị tâm thế, trong đó chú trọng 2 loại DN cần thanh tra là: DN có thời gian nợ ngắn nhưng số tiền nợ nhiều và DN nợ với thời gian dài nhưng số tiền ít.

* Có ý kiến cho rằng, bên cạnh hiệu quả đạt được, vẫn còn một số DN “nhờn luật”. Dù Thanh tra Bộ đã ban hành quyết định xử phạt, song việc thi hành lại khó, dẫn đến số nợ vẫn “giậm chân tại chỗ”. Ông có thể chia sẻ quan điểm của mình?

- Chúng ta đều biết rằng, đâu đó vẫn còn một số trường hợp cá biệt, có nhiều nguyên nhân khiến DN không đủ khả năng để chấp hành. Đó là khi DN không chấp hành đã bị xử phạt, không có khả năng, sản xuất đình trệ… Tuy nhiên, nhìn tổng thể, thông qua việc thanh tra, việc khắc phục vi phạm đã tốt lên nhiều. Với những DN này, chúng ta không thể tiến hành khoanh nợ được, bởi quyền lợi NLĐ trong khoảng thời gian đó sẽ giải quyết ra sao. Chúng ta muốn giảm cho DN, nhưng quãng thời gian cho khoanh nợ vô tình làm cho DN tiếp tục chây ỳ, không chịu thực hiện nghĩa vụ của mình.

Công tác thanh tra của ngành BHXH phát huy hiệu quả

Về phía Nhà nước, chúng ta có thể đề xuất Chính phủ. Tuy nhiên, nếu Chính phủ cho phép thì vấn đề quyền lợi NLĐ thời điểm đó cũng rất phức tạp, như nảy sinh trường hợp NLĐ nghỉ hưu, ốm đau, TNLĐ... Đây là biện pháp đã nghĩ nhiều, không khả thi khi khoanh nợ, rất khó xử lý nên chúng ta chỉ kiên quyết giải thể, phá sản đối với các DN nợ lương, nợ BHXH nhiều; khi phá sản thì tiền lương và BHXH sẽ được ưu tiên thanh toán.

* Như ông đã nói, việc giao chức năng thanh tra chuyên ngành đóng cho cơ quan BHXH đã phát huy hiệu quả và là chủ trương đúng. Vậy, Luật BHXH tới đây sửa đổi, chúng ta có đề xuất Quốc hội giao tiếp chức năng thanh tra các lĩnh vực khác cho cơ quan BHXH?

- Quan điểm của chúng tôi khi sửa Luật BHXH tới đây, đó là Quốc hội và Chính phủ nên tiếp tục giao thêm chức năng thanh tra chi cho cơ quan BHXH. Chánh Thanh tra Bộ cũng đã có văn bản đề nghị bổ sung thêm chức năng thanh tra chi, vì nếu chỉ thanh tra chuyên ngành đóng BHXH thì sẽ quá lãng phí về thời gian, công sức của đoàn thanh tra, thậm chí lãng phí công sức của DN.

Qua 3 năm giao chức năng thanh tra cho cơ quan BHXH, tôi hoàn toàn ủng hộ sửa Luật BHXH theo hướng giao thêm chức năng thanh tra chi cho BHXH Việt Nam, để tiết kiệm nguồn lực và thời gian của cả cơ quan BHXH và đơn vị SDLĐ.

Thực ra, Thanh tra Bộ LĐ-TB&XH có đi thanh tra thì lĩnh vực BHXH cũng chỉ là một phần nhỏ của đề cương, nội dung thanh tra. Cho nên, chỉ có chức năng thanh tra đóng BHXH thì quá lãng phí. Thậm chí, cơ quan thanh tra cấp trên nên giao tiếp chức năng thanh tra quản lý của cơ quan BHXH cấp dưới, bởi đây là quản lý nhà nước thông thường.

Ngoài ra, theo tôi, việc giao chức năng thanh tra chi không có gì vướng mắc. Bởi, về nguyên tắc, luật cũ có gì vướng thì luật mới ban hành sẽ xóa bỏ. Ngay ban đầu tư tưởng của chúng ta là chỉ cơ quan quản lý nhà nước mới được thanh tra, thế nhưng đến Luật BHXH 2014, chúng ta quy định cứ cơ quan nhà nước có quyền thanh tra và đây là bước đột phá. Cho nên, việc giao thêm chức năng thanh tra chi cho cơ quan BHXH sẽ không có gì vướng cả. Mặt khác, chúng ta nên bỏ căn cứ cơ quan quản lý, không sợ “việc anh việc tôi” hay cơ quan khác làm hết việc của mình.

* Trân trọng cảm ơn ông!

V.Thu (Thực hiện)

Nỗ lực thể hiện bản lĩnh, ý chí của CCVC ngành BHXH trong thực hiện nhiệm vụ

THE ROAD STORY VIETNAM

Trang thông tin điện tử Báo Bảo hiểm Xã hội: Giấy phép xuất bản số 47/GP-TTĐT cấp ngày 2/10/2014 bởi Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin Điện tử - Bộ Thông tin và Truyền thông.
Tòa soạn: 150 Phố Vọng, Thanh Xuân, Hà Nội; Tel: (024)36281193 - 36281191 - 36281192- Fax: (04) 38697886.
VPÐD tại TP.HCM: 18D Cộng Hòa, Phường 4, Quận Tân Bình; Tel, Fax: (08) 35210295.
Tổng biên tập: Nguyễn Hải Hồng
Phó Tổng biên tập: Bùi Đình Cự; Nguyễn Thị Việt
Thư ký tòa soạn: Hoàng Công.
© Copyright 2014 http://baobaohiemxahoi.vn, All rights reserved.
® Báo BHXH giữ bản quyền nội dung trên website này, ghi rõ nguồn khi phát hành lại nội dung.