Website đang trong quá trình xây dựng và thử nghiệm

Họa sĩ Vũ Bích Thủy: Cánh cửa nhìn ra thế giới

Thứ năm, 07/02/2019 | 06:46 GMT+7

Họa sĩ Vũ Bích Thủy: Cánh cửa nhìn ra thế giới

Họa sĩ Vũ Bích Thủy sinh năm 1965 tại Hà Nội. Tầm tuổi của chị không còn trẻ cả về tuổi đời và tuổi nghề. Ấy nhưng đầu năm 2019 này chị mới mở một triển lãm cá nhân đầu tiên tại Hà Nội, triển lãm “Bên ngoài cửa sổ”. Những bức tranh được chọn trưng bày “vừa là kết đọng thành quả” lao động nghệ thuật miệt mài và thầm lặng của nữ họa sĩ, “vừa tự nhiên tố giác lồ lộ cái trạng thái Thủy vẽ, cứ như bị nhập đồng”… Người xem có thể nhận rõ những tâm tư, tình cảm của người phụ nữ Việt đã từng “ra đi” để rồi trở về, cống hiến và đóng góp cho mỹ thuật nước nhà.

Họa sĩ Vũ Bích Thủy từng thi và nhập học tại ĐH Mỹ thuật Việt Nam. Nhưng rồi sau đó, chị phải cùng gia đình sang Đức và tiếp tục niềm đam mê hội họa ở đất nước được coi là cánh cửa rộng mở đầy hứa hẹn với những người yêu nghệ thuật này. Năm 1995, chị tốt nghiệp ĐH Nghệ thuật Beclin. Năm 1996, lấy bằng Thạc sỹ Mỹ thuật ĐH Nghệ thuật Beclin. Những năm tháng học tập tại đây, Thủy được tiếp xúc với nghệ thuât đương đại thế giới, thế nhưng dấu ấn hiện đại với đa dạng các hình thức nghệ thuật mới mẻ ấy lại không ảnh hưởng quá nhiều trong các sáng tác của chị.

Qua những bức tranh của Thủy, người ta vẫn thấy dấu ấn đầy nữ tính, giản dị của một cô gái Việt, một cô gái Á đông. “Xuyên suốt các tác phẩm của Thủy là một lời tâm sự của Hà Nội những năm 80-90, khoảng thời gian trước khi Thủy đi sang Đức. Ẩn sâu trong tranh của Thủy là từng góc nhà, từng mảnh sân, những xoong nồi cũ kĩ đặt trong cái không gian nhìn ra ngoài cửa sổ của một người phụ nữ. Mà ở đó nó gắn với một Hà Nội sau bao cấp.” Phải chăng, sự trống vắng trong những năm tháng Thủy ở bên Đức đã khiến cho nỗi nhớ về Hà Nội càng thêm sâu đậm. Chị đã sống với kí ức của riêng mình và thể hiện kí ức ấy trong tranh, làm nên một Hà Nội vừa cũ kĩ, vừa quen thuộc.

Đi theo trường phái trừu tượng nên những bức tranh của Thủy gợi nhiều hơn tả. Trong mỗi bức tranh luôn ngồn ngộn những tâm tư, ý tưởng cho thấy sự biến đổi rất nhanh trong tâm hồn họa sĩ, từ khi đặt bút vẽ tới khi gác bút. Ban đầu, có thể họa sĩ rất muốn vẽ cái này, cái kia nhưng khi thực sự bắt tay vào vẽ thì mọi thứ đã biến đổi không còn là ý tưởng ban đầu. Điều đó âu cũng là sự vô thức để cho cảm xúc và cảm hứng dẫn dắt ngòi bút, giống như việc khi ta cố gắng làm gì đó xong thì lại hóa ra không làm gì cả trên bức toan, cuối cùng ở lại chính là kí ức và mạch sống tràn vào. Người họa sĩ chẳng thể kiểm soát được mạch sống ấy, cho tới khi ngừng vẽ. Điều đặc biệt, xem tranh của Thủy, người ta không thể không ấn tượng với trường kí ức về Hà Nội, nhất là ở một họa sĩ sớm được tiếp xúc với văn hóa và hội họa phương Tây. Có thể sống và sáng tác dài hơi đến vậy với một kí ức, chắc chắn chỉ có thể là một người rất yêu mảnh đất, con người nơi đây.

Quả thực, nếu không yêu, chắc chắn họa sĩ đã chẳng vẽ nhiều đến thế về Hà Nội, ngay cả khi chị vẫn đang sống và học tập tại Đức. Và rồi khi đã hội tụ đủ cho mình những kiến thức của một nền mỹ thuật tân tiến, Thủy quyết định quay trở về Việt Nam sống và làm việc. Chị kiếm một ngôi nhà nhỏ bên sông Hồng để được thả hồn mình theo tiếng thở than của dòng sông mang nặng phù sa, theo những thanh âm của cuộc sống đời thường nơi mảnh đất Kinh kỳ vốn vẫn in đậm trong kí ức những ngày tháng bên trời Tây năm nào.

“Triển lãm cá nhân lần đầu của Vũ Bích Thủy được chính nữ họa sĩ đặt tên rất giản dị mà thật gợi cảm: Bên ngoài cửa sổ. Mấy chục bức tranh được bày biện hài hòa trong triển lãm tranh cá nhân của Thủy, vừa là kết đọng thành quả, vừa tự nhiên tố giác lồ lộ cái trạng thái Thủy vẽ, cứ như bị nhập đồng…”- nhà phê bình Nguyễn Thị Minh Thái không giấu được cảm xúc khi đứng trước những tác phẩm đong đầy tình yêu Hà Nội của họa sĩ Bích Thủy.

Các tác phẩm đều được họa sĩ Bích Thủy vẽ trên toan, một chất liệu mỏng manh đậm chất Á đông, cũng như tính cách vốn được mặc định của người phụ nữ. Và chị sử dụng chất liệu acrylic, kì công bôi quét, đắp phết các lớp dày, tận dụng mặt tốt của chất liệu là mau khô để làm hằn lên những hình khối, cho thấy những tâm tư nặng trĩu của người vẽ. “Càng vẽ Thủy càng say, càng thú vị nghiền ngẫm về cuộc đời và buông thả lòng mình, tự do tìm kiếm đường nét, hình họa và màu sắc cho những bức tranh của mình, vẽ về những đối tượng giản dị: Một bộ đồ bếp thân thuộc, một cảnh phố cổ Hà Nội trong mưa, một khung cửa sổ để ngỏ mơ màng, mảng trời xanh mây trắng trên mái phố, khu vườn nhỏ yên tĩnh và hoa lá cỏ cây… tất cả đều được chính Thủy đặt tên rất thực, cho từng tranh, theo sát cảnh vật ngoài đời: Ngày gió bấc, Nhìn ra phố Bắc, Sát cửa, Nghỉ ngơi, Đón khách, Nắng nhạt, Hoa đầu mùa... Nhưng một khi đã được đi vào tranh của Thủy, tất thảy cảnh vật ấy đều lên hương, lên màu khác lạ, được xô đẩy bất ngờ vào những xiêu lệch bất thường của đường nét, bố cục, và màu sắc… khiến người xem tranh phải kinh ngạc, thậm chí phải choáng váng, vì đẹp lạ”- nhà phê bình Nguyễn Thị Minh Thái nói.

Chỉ nhìn vào một bức tranh của họa sĩ, cả một trường liên tưởng cũng hiện ra. Như bức tranh “Chợ”, thay vì đọc tên tranh và để cho tên tranh ấn tượng trong đầu rồi cố kiếm tìm những hình ảnh minh họa thì không, bằng chỉ dấu trực giác, người xem thấy ngay rằng tranh có một bố cục nhấp nhô duyên dáng, với những chuyển động hình tròn, trong hòa sắc trầm mà rực ấm, dường như bao hàm một quang cảnh muôn đời đông vui tấp nập của chợ búa làng quê Việt cổ, dù không một chi tiết nào trong tranh mang vẻ nệ thực, tả thực cái chợ quê vốn ồn ào mua bán ngoài đời… Nét ấn tượng, độc đáo trong tranh Vũ Bích Thủy là vậy. Dường như, “cái duyên riêng của một tâm hồn nữ nhân Việt trong cái sống, khi hạnh ngộ cái vẽ, học từ hội họa phương Tây, đã tạo tác được những tác phẩm tranh mang phẩm chất trừu tượng phương Đông, chỉ hiện diện bất ngờ và độc đáo trong phong cách vẽ của Thủy họa sĩ.” Từ ô cửa sổ nhỏ bên bãi sông Hồng, họa sĩ đã thấy cả một bầu trời bất tận…

A.M

Get Adobe Flash player

Trang thông tin điện tử Báo Bảo hiểm Xã hội: Giấy phép xuất bản số 47/GP-TTĐT cấp ngày 2/10/2014 bởi Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin Điện tử - Bộ Thông tin và Truyền thông.
Tòa soạn: 150 Phố Vọng, Thanh Xuân, Hà Nội; Tel: (024)36281193 - 36281191 - 36281192- Fax: (04) 38697886.
VPÐD tại TP.HCM: 18D Cộng Hòa, Phường 4, Quận Tân Bình; Tel, Fax: (08) 35210295.
Tổng biên tập: Nguyễn Hải Hồng
Phó Tổng biên tập: Bùi Đình Cự; Nguyễn Thị Việt
Thư ký tòa soạn: Hoàng Công.
© Copyright 2014 http://baobaohiemxahoi.vn, All rights reserved.
® Báo BHXH giữ bản quyền nội dung trên website này, ghi rõ nguồn khi phát hành lại nội dung.